Расія: Расольнік маскоўскі

Продкам рускіх расольнікаў з’яўляецца калья́ (націск на «Я»). Назва паходзіць ад фінскага kala – «рыба» – рыбны суп, звараны на агурочным расоле.

Пра даўнюю папулярнасць кальі сведчыць прымаўка: «Дзе калья – там і я».
Альбо вось цытата з «Росписи царским кушаньям» 1610 года: «На блюдо кальи с лимоны, с огурцы, а в неё куря, 10 огурцов, лимон».

Калі калья ператварылася ў расольнік – невядома. Але ў XIX стагоддзі рэцэпт ужо менавіта расольніка быў амаль у кожнай кулінарнай кнізе, прычым маскоўскі фігураваў там як адзін з самых традыцыйных і папулярных.

Класічны расольнік маскоўскі робіцца на базе курынага булёну (можна на трыбухах) і ялавічных нырак (дапушчальна замяніць на свіныя), а таксама белага карэння з зелянінай. І абавязкова запраўляецца яечным льезонам.

by Anatol

Арменія: Калалак (Կոլոլակ) (суп з фрыкадэлькамі)

«Калалак» (Կոլոլակ) так і перакладаецца – «фрыкадэлька».

Акрамя супу, які звычайна называюць проста «калалак», ёсць яшчэ маса галоўных страваў з гэтай назвай, найбольш вядомыя з якіх – калалак шыракскі і калалак гехаркуні.
Можа, як-небудзь і да іх рукі дойдуць…

by Anatol

Англія: Тушаныя бычыныя хвасты (Oxtail Stew)

Першапачаткова рагу з бычыных хвастоў было ежай брытанскага пралетарыяту. Бычыныя хвасты і лакальная гародніна каштавалі капейчыну, а гатаваць страву можна было ў любой печцы.

З цягам часу яна стала лічыцца гурманскай. Доўгае тушэнне робіць мяса сакавітым і далікатным, а соус – густым і духмяным.

by Anatol

ЗША: Клэм-чаўдэр Новаанглійскі, альбо Бостанскі (New England or Boston Clam Chowder)

Клэм-чаўдэр вядомы яшчэ з XVIII стагоддзя як спадчына маракоў: саланіна (цяпер бекон) і галеты (цяпер крэкеры) былі на кожным караблі. Ну а малюскі – справа нажыўная. Па старых амерыканскіх рэцэптах гэты суп першапачаткова быў больш густы і падобны да смажаніны.

Назва «Clam chowder» складаецца з двух англійскіх словаў. «Сlam» у ЗША выкарыстоўваюць для азначэння любых прыдатных у ежу двухстворкавых малюскаў. Ну а «сhowder» (пахлёбка), у сваю чаргу, паходзіць ад французскага «Chaudiere» (вялікі рондаль).

Ёсць два асноўныя віды клэм-чаўдэраў: Новаанглійскі, ці Бостанскі клэм-чаўдэр, у які дадаюць малако, і больш малады Манхэтанскі клэм-чаўдэр, у якім прысутнічаюць памідоры.

Натуральна, прыхільнікі розных відаў клэм-чаўдэра вядуць адчайныя халівары.
Так, напрыклад, у штаце Мэн у 1939 годзе адзін палітык падаў у Палату прадстаўнікоў законапраект пра ўвядзенне крымінальнай адказнасці за дадаванне памідораў у суп з малюскамі.
У якасці пакарання вінаваты павінен быў выкапаць загадзя закапаную бочку з малюскамі ў часе прыліву, што немагчыма.
Праўда, скончылася усё звычайным конкурсам па прыгатаванні клэм-чаўдэраў, і Манхэтанскі клэм-чаўдэр быў ушчэнт разгромлены.

Такім чынам, ніжэй – Новаанглійскі, альбо Бостанскі клэм-чаўдэр.

by Anatol

Грузія: Зялёнае лобія з мясам (тушаная струковая фасоля з мясам)

Лобія (па-грузінску ლობიო) перакладаецца як «фасоля».
Так можа называцца любая страва, у базавы склад якой уваходзіць любая фасоля – і струковая, і ў зярнятах. Можа быць як з мясам, так і без.

Першапачаткова лобія, дарэчы, рабілі не з фасолі, а з пладоў даліхаса — гіяцынтавага боба. Фасолі тады ў Грузіі яшчэ не было, яна там з’явілася толькі ў канцы XVII стагоддзя.

У варыянце ніжэй – лобія з зялёнай струковай фасолі, альбо «мцванэ лобія» (მწვანე ლობიო), з мясам.

by Anatol